مرورگر اج (Edge) یکی از اجزاء اصلی و مهمی بود که مایکروسافت بههمراه ویندوز ۱۰ به کاربران عرضه کرد. ردموندیها هفتهی پیش اعلام کردند که این مرورگر، تغییراتی اساسی را در توسعههای پیشرو تجربه خواهد کرد. در متن خبر آمده بود که بازسازی مرورگر اج از ابتدا و بر پایهی موتور متنباز کرومیوم انجام خواهد شد. پیش از این، موتور رندر مالکیتی EdgeHTML برای مرورگر اج استفاده میشد. کرومیوم، موتور رندر مورد استفاده در رقیب قدرتمند اج یعنی گوگل کروم است.
بازسازی مرورگر اج توسط مایکروسافت، یک تسلیم بزرگ از سوی این شرکت محسوب میشود. آنها در ۴ سال گذشته باقدرت تلاش کردند تا کاربران را به جایگزینی مرورگرها با Edge تشویق کنند. تلاشهای مایکروسافت در جایگزینی مرورگر کاربران، بهخاطر اشتباهات استراتژیک این شرکت محکوم به شکست شد. در حرکت جدید، این سؤال مطرح میشود که مایکروسافت چگونه میخواهد جهانیان را به استفاده از مرورگر بعدی خود تشویق کند. به بیان دیگر ردموندیها چگونه میتوانند ثابت کنند که جایگزینی برتر برای کروم عرضه خواهند کرد؟
برای بررسی اشتباهات مایکروسافت در مسیر توسعهی اج، ابتدا باید به تصمیم استفاده از موتور جدید یعنی اج html اشاره کرد. از لحاظ نظری، ساخت یک موتور رندر برای رقابت با موتور کروم، عاقلانه بهنظر میرسد. بهعلاوه، پیروی از مسیر رقیب در این زمینه، باب میل هیچ شرکت بزرگ فناوری خصوصا مایکروسافت نیست. بههرحال ایدهی مایکروسافت در توسعهی رندر اختصاصی ایدهی خوبی بود اما پیادهسازی آن در دنیای واقعی، پیامدهای خوشایندی در پی نداشت.
مایکروسافت، اج را بهجای مرورگر همیشگی خود یعنی اینترنت اکسپلورر معرفی کرد. درواقع قرار بر این بود که اج، تاریخچهی شکستهای اینترنت اکسپلورر را از ذهن کاربران حذف کند. نکتهی قابلتوجه این است که اج نهتنها نتوانست کاربران را از مرورگرهای دیگر همچون کروم به خود جذب کند، بلکه تعداد کاربران اینترنت اکسپلورر هم هنوز از آن بیشتر است.

افزایش استفاده از ویندوز ۱۰ نیز نجاتدهندهی مرورگر اج نشد. حتی با افزایش کاربران این سیستمعامل نیز، تعداد کاربران مرورگر کاهش پیدا کرد. آمارهای مؤسسهی معتبر DAP نشان میدهد استفاده از مرورگر مایکروسافت در محصول پرچمدار خودش یعنی ویندوز ۱۰ نیز کاهش داشته است. در بخشی از آمارهای منتشرشده، سهم اج در بین کاربران از ۲۰.۳ درصد در سهماههی دوم سال ۲۰۱۷ به ۱۹.۴ درصد در سهماههی اول سال ۲۰۱۸ کاهش یافت.
آمار کاربران مرورگرهای اختصاصی مایکروسافت، از زمان عرضهی کروم همیشه کاهش داشته است. در ادامهی کاهش استفاده از اج نیز تا پایان ماه گذشتهی میلادی، این آمار به ۱۷.۱ درصد رسید. در حالی که سهم کروم از استفادهی کاربران ویندوز ۱۰ در دورهی مشابه تا ۵۸.۳ درصد افزایش یافت.
نکتهی مهم در آمار استفاده از مرورگر اج در ویندوز ۱۰ آن است که این مرورگر، بهعنوان ابزار پیشفرض با ویندوز عرضه میشود. در نتیجه میتوان از آمارها نتیجه گرفت که اکثر کاربران پس از نصب یک ویندوز جدید، در اولین اقدام مرورگر کروم را جایگزین اج میکنند.
مایکروسافت ارائهی بهروزرسانی برای اج را بسیار زود شروع کرد. اولین مرحله، در برنامهی نیمسالانهی بهروزرسانی قابلیتهای ویندوز ۱۰ انجام شد. در بهروزرسانیهای بعدی، قابلیتهای جدید به اج اضافه شد و پایداری و امنیت آن بهمرور افزایش پیدا کرد.
کاربران سرویسهای تجاری، شاهد بهروزرسانیهای متعدد مرورگر اج نبودهاند. درواقع مدیران بخشهای IT شرکتها در استفاده و بهروزرسانی ویندوز ۱۰ احتیاط بالایی را در نظر میگیرند. مایکروسافت نیز به آنها امکان میدهد تا بهروزرسانی قابلیتهای ویندوز ۱۰ را تا ۳۰ ماه به عقب بیاندازند. درنتیجه، حتی کاربران اولیهی ویندوز ۱۰ نیز بهاحتمال زیاد از نسخههای قدیمی اج استفاده میکنند.

مایکروسافت همزمان با ادعا و تبلیغات متعدد دربارهی ویندوز ۱۰، استفاده از EdgeHTML را نیز شروع کرد. در آن زمان، برنامهریزی بلندپروازانهای از سوی ردموندیها برای آیندهی این سیستمعامل مطرح شد. آنها اعلام کردند که در مدت ۲ تا ۳ سال، ویندوز ۱۰ روی یک میلیارد دستگاه نصب خواهد شد که چند صد میلیون از آنها، ویندوز فون هستند. البته همه میدانیم که این برنامهی مایکروسافت آنطور که باید و شاید، پیش نرفت.
حدود ۱۵ درصد از کاربران سیستمهای دسکتاپ، از سیستمعاملهایی بهجز ویندوز استفاده میکنند. اکثر کاربران این دستگاهها از سیستمعامل مک بهره میبرند و هیچگاه اج را بهعنوان یک گزینه، پیشروی خود ندیدهاند. در این گروه، تعداد زیادی از توسعهدهندگان وب وجود دارند که بهخاطر این کمبودها، نمیتوانند وبسایتهای خود را روی مرورگر مایکروسافت بررسی کنند.
۴۰ درصد از کاربران سیستمهای دسکتاپ از نسخههای قدیمی ویندوز استفاده میکنند. برای این دسته از کاربران، مایکروسافت اج قابل استفاده نیست و کروم و اینترنت اکسپلورر بهعنوان مرورگرهای اصلی استفاده میشوند. بههمین دلیل، این دو مرورگر توانستهاند برتری خود را به این خوبی در بازار حفظ کنند.
مایکروسافت قصد دارد برند اج و لوگوی آن یعنی حرف e با رنگ آبی روشن را حفظ کند؛ اما خود مرورگر با موتور جدید یعنی کرومیوم بازطراحی میشود. نسخهی آزمایشی مرورگر جدید تا چند ماه آینده منتشر خواهد شد اما اولین دانلود رسمی آن، تا حدود یک سال دیگر تأخیر خواهد داشت.
زمانبندی عرضهی مرورگر جدید مایکروسافت کمی عجیب بهنظر میرسد. طبق زمانبندی یکسالهی اعلامشده، نسخهی مخصوص ویندوز ۷ مرورگر اج جدید، تنها چند ماه پیش از پایان پشتیبانی رسمی از این سیستمعامل منتشر خواهد شد.

مایکروسافت قطعا تیم مهندسی حرفهای برای عرضهی مرورگر اج با موتور خالص کرومیوم را دارد. بهعلاوه، نیازی نیست که این تیم، اکثر زمان خود را به تغییر موتور رندر و بهبود آن برای سازگاری با سایتهایی اختصاص دهند که بهصورت اختصاصی برای مرورگر کروم طراحی شدهاند.
عرضهی مرورگر جدید مایکروسافت با موتور رندر متنباز و آمادهی کرومیوم، مشکلات خاص خود را دارد. یکی از مشکلات احتمالی، قابلیت استفاده از افزونهها خواهد بود. شایعات حاکی از آن است که تلاشهای تیم مایکروسافت، در مسیر پشتیبانی از افزونههای کروم خواهد بود. درواقع افزونههای مخصوص کروم بدون هیچ تغییری در مرورگر جدید اج نصب میشوند. البته، پکیج افزونهها باید برای عرضه در مایکروسافت استور آماده شود که احتمالا اکثر توسعهدهندگان سختی آن را نمیپذیرند.
عرضهی نسخهی جدید مرورگر اج برای سیستمعامل مک، تصمیمی هوشمندانه و کاربردی بهنظر میرسد. توسعهدهندگان میتوانند وبسایتهای خود را بهراحتی روی این مرورگر بررسی کنند. سؤال اصلی آن است که آیا آنها نیازی به این کار میبینند و مرورگر جدید را نصب خواهند کرد؟
بزرگترین مزیت مرورگر جدید اج، احتمالا حریم خصوصی خواهد بود. از لحاظ نظری، مهندسان مایکروسافت توانایی ساخت مرورگری را دارند که ۱۰۰ درصد با کروم سازگار است، اما نیازی به ورود به حساب کاربری گوگل ندارد. در زمانهای که گوگل و فیسبوک هردو متهم به روشهای جمعآوری داده از کاربران هستند، چنین رویکردی، یک نقطهی برتری برای مایکروسافت خواهد بود.
مایکروسافت در سالهای گذشته با کمپینی به نام Scroogled درصدد رویارویی با سیاستهای نقض حریم خصوصی گوگل بود. نتایج آن کمپین ناامیدکننده بودند و ضربهی خاصی به گوگل زده نشد. ۵ سال بعد و اکنون که مارک پن و عملکردهای اشتباهش با ساتیا نادلا جایگزین شدهاند، شاید بتوان به مایکروسافت امیدوار شد.
گوگل اخیرا فهرست محبوبترین عبارات جستوجوشدهی کاربران در یک سال اخیر را منتشر کرده است. یکی از اتفاقات مهم امسال، برگزاری جام جهانی فوتبال در کشور روسیه بود. ظاهرا همین موضوع باعث شده مردم بیش از هر عبارت دیگری، برای جام جهانی جستوجو کنند تا مطالب مرتبطبه این مسابقات بزرگ را بخوانند.
گوگل میگوید عبارت World Cup در آمریکا و البته دیگر کشورهای دنیا، لقب محبوبترین عبارت جستوجوشده را ازآنِ خود کرده است. طبق توضیحات گوگل، محبوبترین عبارت درواقع بهعبارتی اشاره میکند که در یک بازهی زمانی مشخص در سال ۲۰۱۸ درمقایسهبا سال گذشته بیشترین ترافیک را بهخود اختصاص داده است.
کاربران آمریکایی اینترنت علاوهبر جستوجوی محبوبترین مسابقات سال که درنهایت با قهرمانی فرانسه بهاتمام رسید، عبارات دیگری نظیر طوفان فلورانس را هم بسیار جستوجو کردهاند؛ طوفانی مهیب که مدتی پیش در آمریکا رخ داد و برق نیممیلیون واحد خانه را قطع کرد. افزونبراین، کاربران به دفعات زیادی نام دمی لواتو را جستوجو کردهاند. لواتو یکی از خوانندههای محبوب آمریکایی است که در جولای، گزارشهایی مبنی بر اوردوز او در رسانهها منتشر شده بود.
Google بزرگترین موتور جستوجوی دنیا و بیشک یکی از وبسایتهای نمادین تاریخ اینترنت بهشمار میآید. اطلاع از عبارات محبوب جستوجوشده در گوگل این امکان را به ما میدهد تا بفهمیم فکر اکثر مردم طی یک سال اخیر، بیشتر درگیر چه موضوعاتی بوده است. در سال ۲۰۱۷، عدهی زیادی از مردم در گوگل عبارت طوفان ایرما و مت لاور را جستوجو کرده بودند. گفتنی است لاور از میزبانهای یکی از برنامههای شبکهی NBC بود که سال گذشته در پی نسبتدادهشدن اتهامات آزار جنسی به وی از کار اخراج شد.

| محبوبترین عبارات جستوجوشدهی کاربران گوگل در سراسر دنیا در سال ۲۰۱۸ | |
|---|---|
| ردیف | عبارت جستوجوشده |
| ۱ | World Cup |
| ۲ | Avicii |
| ۳ | Mac Miller |
| ۴ | Stan Lee |
| ۵ | Black Panther |
| ۶ | Meghan Markle |
| ۷ | Anthony Bourdain |
| ۸ | XXXTentacion |
| ۹ | Stephen Hawking |
| ۱۰ | Kate Spade |
در جدول زیر، محبوبترین عبارات جستوجوشده برای مطالعهی اخبار را معرفی میکنیم. در این فهرست نیز، عبارت جام جهانی در صدر قرار گرفته است. درضمن، عبارات دیگری نظیر طوفان فلورانس، عروسی سلطنتی، نتایج انتخابات و عباراتی دیگر در این فهرست بهچشم میخورند.
| محبوبترین اخبار جستوجوشدهی کاربران گوگل در سراسر دنیا در سال ۲۰۱۸ | |
|---|---|
| ردیف | عبارت جستوجوشده |
| ۱ | World Cup |
| ۲ | Hurricane Florence |
| ۳ | Mega Millions Result |
| ۴ | Royal Wedding |
| ۵ | Election Results |
| ۶ | Hurricane Michael |
| ۷ | Kavanaugh Confirmation |
| ۸ | Florida Shooting |
| ۹ | Greve dos caminhoneiros |
| ۱۰ | Government Shutdown |
فهرست محبوبترین اسامی جستوجوشدهی اشخاص را در جدول زیر مشاهده میکنید. توجه کنید این فهرست افراد فقید را شامل نمیشود.

| محبوبترین اسامی جستوجوشدهی کاربران گوگل در سراسر دنیا در سال ۲۰۱۸ | |
|---|---|
| ردیف | عبارت جستوجوشده |
| ۱ | Meghan Markle |
| ۲ | Demi Lovato |
| ۳ | Sylvester Stallone |
| ۴ | Logan Paul |
| ۵ | Khloe Kardashian |
| ۶ | Jair Bolsonaro |
| ۷ | Brett Kavanaugh |
| ۸ | Hailey Baldwin |
| ۹ | Stormy Daniels |
| ۱۰ | Cardi B |
در جدول زیر، فهرست محبوبترین سریالها و فیلمهای جستوجوشدهی کاربران گوگل آمده است. در این فهرست، نام سریال جدید Altered Carbon نیز بهچشم میخورد که سال گذشته نتفلیکسفصل اول آن را در دَه قسمت پخش کرد. درضمن، سه فیلم پلنگ سیاه و ددپول 2 و ونوم بیش از هر اثر دیگری جستوجو شدهاند.
تلفنهای هوشمند مدرن از آیفون 8 و آیفون X تا سامسونگ گلکسی اس 8 تبلیغات پشتیبانی از بلوتوث 5 (Bluetooth 5.0) را در فهرست مشخصات خود قرار دادهاند.
بلوتوث 5 آخرین نسخهی استاندارد ارتباطی بیسیم بلوتوث است. این استاندارد معمولا در هدفونهای بیسیم و دیگر سختافزار صوتی و همینطور صفحهکلیدها و ماوسها و کنترلکنندههای بازی بیسیم بهکار میرود. بلوتوث برای برقراری ارتباط بین دستگاههای متعدد هوشمند خانگی و بهطورکلی اینترنت اشیا (IoT) کاربرد دارد.
نسخهی جدید استاندارد بلوتوث درصورتی عمل میکند که دستگاه شما از این استاندارد پشتیبانی کنند. بهبیاندیگر، اگر دستگاههای بلوتوث شما با نسخههای قدیمیتر بلوتوث سازگار باشند، درصورت ارتقا به بلوتوث 5، پیشرفت درخورتوجهی را احساس نخواهید کرد. بلوتوث با نسخههای قبلی تطبیقپذیر است، بااینحال، میتوانید همراه با بلوتوث 5 از بلوتوث 4.2 یا دستگاههای قدیمیتر هم استفاده کنید؛ اما اگر دستگاههای جدید سازگار به بلوتوث ۵ را بخرید، پیشرفت این استاندارد را بهخوبی احساس خواهید کرد.
تمام پیشرفتهای اعمالشده بر این استاندارد جدید روی استاندارد بلوتوث کممصرف یا Bluetooth Low Energy هم پیادهسازی شدهاند. این استاندارد همراهبا بلوتوث 4 معرفی شد. گفتنی است بلوتوث استاندارد کلاسیک از توان بیشتری استفاده میکند. بلوتوث کممصرف (Low Energy) برای کاهش مصرف دستگاههای بلوتوث طراحی شده است. این فناوری در اصل برای گجتهای پوشیدنیو برجهای مراقبت و دیگر دستگاههای کممصرف طراحی شده و با محدودیتهای جدی همراه بود.

برای مثال هدفونهای بیسیم نمیتوانستند روی بلوتوث کممصرف با یکدیگر ارتباط برقرار کنند و به استفاده از بلوتوث استاندارد مجبور بودند. در بلوتوث 5، تمام دستگاههای صوتی میتوانند ازطریق بلوتوث کممصرف ارتباط برقرار کنند و این بهمعنی کاهش مصرف توان و افزایش طول عمر باتری است. در آینده، انواع بیشتری از دستگاهها میتوانند با بلوتوث کممصرف ارتباط برقرار کنند.
البته ایرپادهای اپل از بلوتوث 5 استفاده نمیکنند؛ بلکه برای اتصال بهبودیافته از بلوتوث 4.1 و تراشهی مخصوص استفاده میکنند. در اندروید، از بلوتوث 5 برای هدفونهای بلوتوث میتوان استفاده کرد.
با ویژگی جدید و انقلابی بلوتوث 5 بهنام Dual Audio میتوانید همزمان روی دو دستگاه متصل صوت را اجرا کنید. دقیقا مانند این است که دو جفت هدفون به تلفن خود وصل کردهاید و صدای هر دو را بهصورت همزمان ازطریق بلوتوث استاندارد میشنوید. همچنین، صوت را روی دو اسپیکر در اتاقهای مختلف میتوانید اجرا کنید. حتی میتوانید دو فایل صوتی متفاوت را همزمان در دو دستگاه صوتی متفاوت اجرا کنید یا برای مثال دو نفر میتوانند از یک تلفن به دو قطعهی متفاوت موسیقی گوش دهند.
قابلیت Dual Audio در سامسونگ گلکسی اس 8 وجود دارد. دو دستگاه صوتی بلوتوث را به تلفن خود وصل و ویژگی Dual Audio را فعال کنید و از صوت مضاعف لذت ببرید. بااینحال، این ویژگی فقط بهسامسونگ محدود نمیشود. این قابلیت را بلوتوث 5 ارائه داده و بهزودی، روی دیگر دستگاهها هم ظاهر خواهد شد.
از مزایای اصلی بلوتوث 5 میتوان به سرعت بهبودیافته و بُرد بیشتر اشاره کرد. بخش بازاریابی رسمی سازمان استاندارد بلوتوث به افزایش چهاربرابری برد و دوبرابری سرعت و هشتبرابری ظرفیت توزیع پیغام درمقایسهبا استانداردهای قدیمیتر اشاره کرده است. این پیشرفتها بر بلوتوث کممصرف هم اعمال خواهند شد و مقرونبهصرفهبودن دستگاهها را تضمین میکنند.
دستگاهها با بلوتوث 5 میتوانند تا سرعت دو مگابایتبرثانیه داده انتقال دهند که دوبرابرِ سرعت پشتیبانی بلوتوث 4.2 است. همچنین، در مسافتهایی تا ۲۴۰ متر میتوانند با یکدیگر ارتباط برقرار کنند که چهاربرابر استاندارد مجاز بلوتوث 4.2 است (شصت متر). بااینحال، دیوارها و موانع دیگر میتوانند قدرت سیگنال را کاهش دهند؛ همانطورکه برای وایفای اینگونه است.

استاندارد فشردهسازی aptX قبلا وعدهی کیفیت صوتی CD را روی سرعتهای پایینتر از یک مگابیتبرثانیه داده است. بنابراین، سرعت دو مگابیتبرثانیهی بلوتوث 5 نویدبخش کیفیت صدای بیسیم بهتری خواهد بود.
دستگاهها میتوانند بین سرعت بیشتر یا برد بیشتر، یک گزینه را انتخاب کنند. مزیت سرعت دوبرابری برای فعالیت در بردهای کوتاه و ارسال و دریافت دادهها مفید است. افزایش برد هم میتواند برای برجهای کنترل بلوتوث و دستگاههای دیگر مفید باشد که به حجم کم داده یا ارسال کُند دادهها نیاز دارند؛ اما هدف اصلی آنها برقراری ارتباط در مسافتهای طولانیتر است. هر دو هم کممصرف هستند.
دستگاهها میتوانند یکی از مزایا را در اولویت قرار دهند. برای مثال، هدفونهای بیسیم میتوانند از افزایش سرعت برای استریم صوت استفاده کنند؛ درحالیکه سنسورهای بیسیم و دستگاههای تلفن هوشمند برای گزارش وضعیت و برقراری ارتباط در مسافتهای طولانیتر میتوانند افزایش برد را انتخاب کنند و با استفاده از بلوتوث کمانرژی طول عمر باتری را افزایش دهند.
آیفونهای 8 و 8 پلاس و X و سامسونگ گلکسی اس 8 همه با استاندارد بلوتوث 5 سازگار هستند. بااینحال، به دستگاههای جانبی بلوتوث 5 هم نیاز خواهید داشت. لوازم جانبی منطبق بر استاندارد بلوتوث نسل پنجم هنوز در سطح جهانی عرضه نشدهاند؛ اما بسیاری از تولیدکنندگان قول عرضهی دستگاههای بلوتوث 5 را در سال جاری دادهاند.
بلوتوث 5 با دستگاههای قدیمیتر بلوتوث هم سازگار است. ارتقای بلوتوث دقیقا مانند ارتقا به استانداردی سریعتر و جدیدتر وایفای است. پس از نصب روتر جدید که از وایفای سریع پشتیبانی میکند، دیگر دستگاههای خود را هم باید ارتقا دهید؛ اما دستگاههای قدیمیتر مجهز به وایفای هم میتوانند به روتر جدید وصل شوند؛ با این تفاوت که سرعت آنها درمقایسهبا سرعت پشتیبانی روتر کمتر است.
اگر به بلوتوث 5 و هدفونهای بلوتوث 5 اندروید دسترسی دارید، تجربهی صوتی بهتری را درمقایسهبا بلوتوث استاندارد خواهید داشت. کاربران آیفون هم میتوانند بهلطف تراشهی W1 از ایرپادهای اپل یا هدفونهای Beats استفاده کنند؛ اما اندروید صوت یکپارچهتری دارد. اگر روی آیفون از هدفونهای بلوتوث 5 غیراز هدفونهای اپل (با تراشهی W1) استفاده کنید، کیفیت صوت بازهم بهلطف بلوتوث 5 ارتقا پیدا میکند.
اپرا (Opera) درنهایت نسخهی جدید مرورگر خود را با محوریت فناوری بلاکچین معرفی کرد. این مرورگر بهگونهای طراحی شده تا برای مرور و تعامل با وب غیرمتمرکز (وب ۳.۰) مناسب باشد. طی کنفرانس غیرمتمرکزسازی Hard Fork که در لندن برگزار شدهبود، اپرا از مرورگر خود با ویژگی کیفپول یکپارچه برای ارز رمزنگاریشده پردهبرداری کرد. این مسئله اپرا را به اولین مرورگر رایج تبدیل میکند که بهطور پایه از ارزهای رمزنگاریشده و فناوری بلاکچین پشتیبانی میکند.
علاوهبر این، آخرین نسخه از اپرا به کاربران اجازه میدهد تا با اپلیکیشنهای غیرمتمرکز (dApps) به تعامل بپردازند، شناسهی دیجیتالی خود را مدیریت کنند و تراکنشهای خود را بهانجام برسانند. علاوهبر ارائهی آسان و سریع خدمات مبتنی بر بلاکچین به کاربران، اپرا امیدوار است تا عرضهی این امکانات به افزایش استفاده از ارزهای رمزنگاریشده در میان تمامی کاربران کمک کند.
کریستین کولوندرا، معاون اجرایی اپرا در این رابطه میگوید:
امیدواریم که این قدم باعث شود تا ارزهای رمزنگاری صرفا یک گزینهی احتمالی یا نوعی سرمایهگذاری نباشند و بهعنوان ابزاری برای تراکنشهای مالی و پرداختهای واقعی در زندگی روزمرهی کاربران ما تبدیل شوند.

در ماه ژوئیه سال جاری میلادی، اپرا اعلام کرد که در حال توسعهی نسخهای از مرورگر خود برای اندروید است که با یک کیفپول اختصاصی همراه خواهد بود. این شرکت بعد از آن هم اعلام کرد که مشغول توسعهی ویژگی همگامسازی کیفپول ازطریق رایانههای رومیزی است.
پس از آن، اپرا این مرورگر را در ماه سپتامبر در اختیار گروه محدودی از کاربران قرارداد تا آن را مورد آزمایش قرار دهند. از آن موقع تاکنون، اپرا در حال رفع مشکلات این مرورگر بوده است. برنامهی بعدی هم شامل انتشار نسخههایی از این مرورگر برای ویندوز، مک و لینوکس میشود. هرچند هنوز زمان معرفی رسمی مرورگر اپرا با پشتیبانی از ارز رمزنگاریشده برای رایانههای شخصی هنوز اعلام نشده است؛ اما نسخهی آزمایشی آن در دسترس است.
در ابتدای کار، مرورگر اندرویدی بهروزرسانیشدهی اپرا صرفا از شبکهی Ethereum پشتیبانی خواهد کرد و این مسئله در رابطه با کیف پول اختصاصی اپرا نیز صدق میکند.
چارلز همل که مدیریت پروژهی مرورگر جدید اپرا را برعهده داشته در این رابطه میگوید:
ما تصمیم گرفتهایم تا از اتریوم پشتیبانی کنیم، چرا که بزرگترین جامعهی توسعهدهندگان اپلیکیشنهای غیرمتمرکز را بهخود اختصاص داده و از ظرفیت بالایی برخوردار است.
بنابراین، اگرچه میتوانید توکنهای اتریوم (یا دیگر ارزهای رمزنگاریشدهی مبتنی بر استاندارد ERC20 را در کیف پول اپرا ذخیره کنید؛ اما برای ذخیرهسازی بیتکوین و دیگر ارزهایی که از استاندارد ERC20 استفاده نمیکنند باید بهدنبال راهکار دیگری باشد.

البته یک نکتهی مثبت این است که امروزه اغلب ارزهای دیجیتال برپایهی اتریوم بنا شدهاند. براساس گفتههای دستاندرکاران اپرا، آنها بهدنبال افزودن پشتیبانی از ارزهای دیگری هستند که براساس پروتکولهای دیگری ایجاد شدهاند، اما درحال حاضر نمیتوانند بهطور قطعی در این زمینه اظهارنظر کنند. درکنار ویژگی کیفپول، اپرا در نظر دارد تا مشاهدهی اپلیکیشنهای غیرمتمرکز در شبکهی اتریوم را هم برای کاربران آسان سازد. قطعا اپرا بهدنبال ایجاد رشد در بازار اپلیکیشنهای غیرمتمرکز است، یعنی همان بخشی که در گذشته در زمینهی جذب کاربر با مشکل روبهرو شدهبود.
بهگفتهی همل:
یکی از موانع اصلی این است که حتی برای دیدن اپلیکیشنهای غیرمتمرکز هم به یک مرورگر خاص یا یک افزونهی اختصاصی براری مرورگر خود نیاز دارید. پس از آن نیز کاربران با حجم زیادی از کلمات تخصصی روبهرو میشوند که گاهی برایشان گیجکننده هستند. به همین دلیل ما مرورگر خود را طوری ساختهایم که کاملا برای کاربران مناسب باشد.
او در ادامه اظهار داشت:
استفاده از اپلیکیشنهای وب غیرمتمرکز در اپرا اکنون بهآسانیِ سر زدن به وبسایتهایی همچون گوگل و فیسبوک است. این وضعیت بسیار سادهتر و سریعتر از چیزی است که در گذشته وجود داشت.

هرچند ۲۰ سال از ورود اپرا به بازی مرورگرها میگذرد؛ اما آنها اذعان دارند که ساختن نرمافزاری برای بلاکچین یک تلاش بزرگ است. همل در این رابطه میگوید:
ما باید با فناوریهای جدید و متعددی آشنا میشدیم و لازم بود تا توانایی خود در زمینهی بلاکچین، ارز رمزنگاریشده و شبکههای نامتمرکز را گسترش دهیم تا بتوانیم کیفپول اختصاصی خود را بسازیم.
یکی از دیگر موانع، پیدا کردن راهی برای یکپارچهسازی بینقص مرورگر و کیف پول بود. این ویژگی باید همچون یک ویژگی واقعی عمل میکرد؛ نهصرفا یک اپلیکیشن که ازطریق مرورگر اجرا میشود. البته کار کردن با فناوریهای جدیدی همچون بلاکچین با مشکلاتی همراه است که در دیگر موارد با آنها مواجه نخواهید شد. بهگفتهی همل:
یک چالش فنی دیگر مربوطبه سازگاری با سایتها بود. در روزهای اولیهی نسخهی سنتی وب، توسعهدهندگان پیشفرضهای متفاوتی در ارتباط با کدهای خود داشتند. این مسئله باعث میشد تا کدهای آنها در مرورگرهای مختلف رفتار متفاوتی از خود نشاندهند. پدیدهی مشابهی نیز در وب ۳.۰ (یا همان وب غیرمتمرکز) وجود دارد؛ اما از هماکنون در حال مشاهدهی نشانههای امیدوارکنندهای از پیشرفت در این حوزه هستیم.

نگرانی دیگر مسئلهی امنیت است؛ درحالی که در اغلب موارد توصیه میشود تا مقادیر زیاد ارز رمزپایه در کیفپولهای سختافزاری نگهداری شوند؛ تحقیقات نشان میدهند که گوشیهای همراه نیز گزینهی مناسبی برای ذخیرهی روزانهی این ارزها هستند. خوشبختانه اپرا تمام قدمهای لازم برای اطمینان از امنیت اپلیکیش خود را برداشته است.
همل در ادامه میافزاید:
از زمان شروع حیات این محصول، امنیت بهعنوان کانون تمرکز تیم [ما] بوده است. ما از ابتدا تصمیم گرفتهایم تا از ذخیرهسازی امن کلیدها در اندروید (بههمراه پشتیبانی سختافزاری) استفاده کنیم و از کلیدهای کیفپول با استفاده از صفحهی قفل دستگاه محافظت کنیم.
این کار دو مزیت دارد: اول از همه، کاربران نیازی ندارند تا یک رمز اضافه را بهخاطر بسپارند. علاوهبر این، ما از حداکثر امنیت فراهمشده توسط اندروید بهره خواهیم برد.
ما این ویژگی را در نسخهی ویژهی رایانههای رومیزی هم حفظ کردهایم. [در این مرورگر] ضمن حفظ امنیت، ازطریق سیستم همگامسازی ما امکان دسترسی به کیفپول وجود خواهد داشت؛ اما کلیدها همواره در سیستم ذخیرهسازی کلیدهای اندروید باقی میمانند.

اپرا پیش از این از قصد خود برای ادامهی کار روی وب غیرمتمرکز صحبت کردهبود. احتمالا این تصمیم اپرا تلاشی است برای مواجهه با حاکمیت گوگل کروم بر بازار مرورگرها. همل میگوید:
ما معتقد هستیم که درنهایت تمام مرورگرها نوعی کیفپول را در خود جای خواهند داد و این کار منجر به شکلگیری الگوی تجاری جدیدی در وب خواهدشد. ما خوشحالیم که نسخهی جدید اپرا همگامشدن با ارزهای دیجیتال را ساده میکند و دسترسی به وب غیرمتمرکز را بهاندازهی دسترسی به نسخهی سنتی وب ساده میکند.
البته علاقهمندان فناوری بلاکچین توجه خاصی به اقدامات جدید اپرا دارند. جوزف لوبین، که یکی از موسسان اتریوم و شرکت ConsenSys (شرکتی فعال در زمینهی بلاکچین) است میگوید:
این قدمی بزرگ برای یکی از برترین مرورگرها است تا کیفپول مبتنی بر اتریوم و برنامهای برای مشاهدهی اپلیکیشنهای غیرمتمرکز را به مجموعهی امکانات خود اضافه کند. این اقدامات نشاندهندهی ریشههای نوآورانهی اپرا است و تعهد آنها به پشتیبانی از نسل بعدی فناوری را نشان میدهد. این لحظه، زمانی مهم برای آسانسازی دسترسی به اپلیکیشنهای غیرمتمرکز است؛ زمانیکه وب ۳.۰ در دسترس عموم کاربران قرار میگیرد و توسعهدهندگان نیز تشویق میشوند تا برنامههای خود را برپایهی اتریوم بنا کنند.

اپرا نیز مصمم است تا در آینده به کار در زمینهی فناوری بلاکچین ادامه دهد و ویژگیهای مرتبط با وب ۳.۰ را بهبود میبخشد. همل اضافه میکند:
نکتهی کلیدی در بهکارگیری اپلیکیشنهای وب ۳.۰ این است که کاربران باید مرورگر فوقالعادهای در اختیار داشتهباشند که به کاربران اجازهدهد تا بههمان شکلی که با آن آشنایی دارند از وب استفادهکنند و از وب غیرمتمرکز هم استفاده کنند.
تماشاگران افراطی سریالهای نتفلیکس چندی پیش فصل آخر سریال خانهی پوشالی را دریافت کردند و انتظار بلندمدت آنها برای شروع ماراتن رقابتی مشاهدهی سریال، به پایان رسید. برای این علاقهمندان به سریال درام پیرامون تلاشهای یک آمریکایی برای رسیدن به مقام ریاستجمهوری آمریکا، شروع ماراتن به آسانی دسترسی به دستگاه شخصی یا ریموت کنترل و اجرای اپلیکیشن نتفلیکس بود. فراینده ساده، سریع و لذتبخش که قطعا، زیرساختی پیچیده در آن نهفته است.
آنچه که در پشت فرایند پخش محتوا در نتفلیکس اتفاق میافتد، قطعا ساده نیست. این سرویس روزانه ۲۵۰ میلیون ساعت ویدئو را برای ۹۸ میلیون کاربر در ۱۹۰ کشور جهان پخش میکند. در ابعادی چنین بزرگ، ارائهی محتوای باکیفیت در عرض چند ثانیه به تمام کاربران حاضر در سرویس، واقعا فرایندی جدی محسوب میشود.
پیادهسازی فرایند پخش محتوا در نتفلیکس، علاوهبر زیرساختی عظیم و بیسابقه درمیان ارائهدهندگان خدمات اینترنت، نیازمند مذاکرات متعدد با طرفهای درگیر در مراحل مختلف خواهد بود. از میان بازیگران این فرایند پیچیده میتوان به شرکتهای تولیدکنندهی محتوا و ارائهدهندگان خدمات اینترنتاشاره کرد. در ادامهی این مطلب زومیت، با بیانی ساده، روند ارائهی محتوای فیلم و سریال در سرویس نتفلیکس را بررسی میکنیم.
برای شروع توضیح فرایند کاری نتفلیکس، ابتدا زیرساختهای بخش فنی آن را با مثالی ساده توضیح میدهیم. تصور کنید اپلیکیشن نقشهی گوشی هوشمند شما، اطلاعات پیچیدهای را دربارهی تمام مکانهایی که میروید و مسیرهای شما در فایلی بهنام locations.txt ذخیره میکند. حال شما اپلیکیشنی بانام LocoList طراحی میکنید که درصورت وجود اپلیکیشن Maps، اطلاعات را از فایل مذکور میخواند و تمام مکانهای ذخیرهشده را در یک فهرست ساده نمایش میدهد.

پس از مدتی، سازندگان اپلیکیشن Maps تصمیم میگیرند اطلاعات را بهنحوی دیگر ذخیره کنند و پس از بهروزرسانی جدید، دیگر فایل قبلی اطلاعاتی را ذخیره نخواهد کرد. درنتیجه، اپلیکیشن LocoList فایل مورد نظر را برای خواندن اطلاعات مورد نیازش پیدا نمیکند. هیچ راه دیگری برای استخراج اطلاعات از اپلیکیشن نقشه نیز وجود ندارد و درنهایت، اپلیکیشن شما بلااستفاده خواهد شد.
البته، از کار افتادن اپلیکیشن مثال بالا، مشکل بزرگی محسوب نمیشود. اما وقتی در ابعاد سرویسی همچون نتفلیکس صحبت کنیم و از کار افتادن یک بخش، باعث ایجاد مشکل در بخشهای دیگر یا کل سیستم بشود، قطعا تأثیرات منفی روی تجربهی کاربران خواهد داشت. بههمین دلیل، نتفلیکس نمیتواند از چنین رویکردی در سرویس خود استفاده کند. چنین سرویسی بانام معماری یکپارچه شناخته میشود.
نتفلیکس حدود یک دههی پیش، انقلابی در زیرساخت خود ایجاد کرد و اپلیکیشن ارائهکنندهی خدمات خود را به معماری مایکروسرویس مجهز کرد. در این سرویس، کد یا منابع هر اپلیکیشن و مایکروسرویس، مختص خود آن است. درواقع، هیچ سرویس یا اپلیکیشنی، کد یا منابع خود را در اختیار دیگری قرار نمیدهد. وقتی که دو اپلیکیشن نیاز به برقراری ارتباط داشته باشند نیز از رابطAPI استفاده میکنند. API مجموعهای از قوانین سختگیرانه است که هر دو اپلیکیشن توانایی اجرای آنها را دارند.
در سیستمهای مایکروسرویس، توسعهدهندگان بهراحتی تغییرات متعدد را در اپلیکیشنها ایجاد میکنند. آنها تنها باید مطمئن باشند که تغییرات، با API مورد استفاده برای هماهنگی، سازگار باشد. از آنجایی که همهی اپلیکیشنها، API یکدیگر را میشناسند، هیج تغییری منجر به ازکارافتادن سرویس یا تبادل اطلاعات نمیشود.

نتفلیکس ادعا میکند که برای اجرای تمامی قابلیتها و فرایندهای سرویس اصلی، از ۷۰۰ مایکروسرویس مجزا استفاده میکند. یکی از این خدمات تمامی محتوای تماشا شده توسط کاربر را ذخیره میکند. یک سرویس دیگر، هزینهی اشتراک ماهانه را از کارت اعتباری کاربر کسر میکند. سرویس دیگر، فرمت مناسب برای پخش در دستگاه کاربر را به او عرضه میکند.
یکی از مایکروسرویسهای نتفلیکس، تاریخچهی تماشای محتوای کاربر را ذخیره میکند تا بااستفاده از الگوریتمهای متنوع، علایق او را شناسایی کرده و فهرستی از فیامهای و سریالهای دلخواه را پیشنهاد دهد. سرویس دیگر، اطلاعات سریالها مانند نام و توضیحات را در منوی کاربر نمایش میدهد. سرویسهای گفتهشده، تنها بخش کوچکی از چندصد مایکروسرویس نتفلیکس هستند.
برای اجرای حجم عظیمی از سرویسها، نیاز به شبکهای پیچیده از کامپیوترها احساس میشود. نتفلیکس زمانی شبکه و مراکز دادهی اختصاصی داشت. آنها پس از مدتی متوجه شدند که برای حفظ سرعت رشد خود، باید هزینه کردن در بخش سیستمهای کامپیوتری و بهینهسازی آنها برای نیازهای خود را پایان دهند. درنهایت نتفلیکس تصمیم گرفت تا خود را از هزینههای مذکور رها کرده و سرویسها را در محیط ابری AWS شرکت آمازون اجرا کند.

نکتهی جالبتوجه آن است که نتفلیکس، برای خدمات ابری خود شرکتی را انتخاب کرده است که با سرویس Prime video بهعنوان رقیب اصلی محسوب میشود. اما در دنیای فناوری، همکاری شرکتها با یکدیگر در یک حوزه و رقابت در حوزهای دیگر، طبیعی است. بهعنوان مثال میتوانسامسونگ و اپل را نام برد که باوجود رقابت شدید در بازار گوشیهای هوشمند، اکثر قطعات محصولات اپل توسط سامسونگ ساخته میشود. هرچند نتفلیکس پیش از رونمایی از سرویس ویدیوی آمازون، مشتری خدمات ابری آنها شد، اما بههرحال سرویس جدید منجر به رفتارهای مخرب دو شرکت نسبت به هم نشد.
شواهد حاکی از آن است که همکاری نتفلیکس وآمازون به سود هر دو شرکت تمام میشود. درواقع، نتفلیکس حرفهایترین مشتری AWS محسوب میشود که از تمامی ظرفیتهای خدمات آنها به حد اعلا استفاده میکند. بهعلاوه، آنها انواع کاربردها را از سرورهای متنوع آمازون استخراج کردهاند که از این میان میتوان به اجرای مایکروسرویسها، ذخیرهسازی فیلمها و کنترل ترافیک اینترنت اشاره کرد.
آمازون در جواب به حرکت نتفلیکس در بهرهبرداری هرچه بیشتر از سرورهای شرکت، خدمات متنوعی را به آنها ارائه کرد. یکی از خدمات، بهینهسازی سرورهای برای تحمل حجم بالای فشار از سوی نتفلیکس بود. بهعلاوه، آمازون از تجربهی ایجادشده برای خدمترسانی هرچه بهتر به مشتریان دیگر بهره میبرد.
درنهایت، بخش سرویس وب آمازون (Amazon Web Services - AWS) نتفلیکس را باافتخار بهعنوان بزرگترین مشتری خود معرفی کرده و نتفلیکس نیز با تکیه بر خدمات این شرکت، سرویسهای خود را به بهترین نحو به کاربرانت عرضه میکند. درنتیجه، رقابت شدید نتفلیکس و سرویس پرایم ویدئو، هیچگاه مانعی بر سر همکاری دو شرکت اصلی نخواهد بود.

برای یک پخشکنندهی فیلم و سریال، هیچ چیز بدتر از موجود نبودن محتوای مناسب مخصوص مصرفکننده نیست. برای نتفلیکس، فراهم کردن فیلم و سریال از تولیدکننده و رساندن آن به کاربران، مسیری دشوار و طولانی است:

مرحلهی آخر که مربوطبه دریافت و ارسال فایل نهایی میشود، مهمترین مرحله برای شرکت در جهت جذب و حفظ کاربر خواهد بود. در این مرحله، شبکهی اینترنت، محتوا را از سرورهای AWS به دست مشتری میرساند. اگر سرعت و کیفیت اینترنت مناسب نباشد، تمام تلاشهای نتفلیکس تا پیش از مرحلهی آخر، به باد خواهد رفت. بهبیان دیگر، اینترنت را میتوان بند ناف تغذیهی کاربران توسط نتفلیکس خواند که حیات شرکت به آن وابسته است.
تمام جزییات بهکار گرفته شده توسط نتفلیکس، درصورت ناپایدار یا بیکیفیت بودن اینترنت کاربر، بیمعنی خواهد شد. بهبیان دیگر تمامی بخشهای نرمافزار، محتوا و تکنولوژیهای مورد استفاده، به سرعت اینترنت کاربر نهایی وابسته هستند. در اینجا برای درک بهتر چگونگی رفع چالشهای احتمالی توسط شرکت، باید مفاهیم اولیهی کارکرد اینترنت را متوجه شویم.
زمانیکه کاربر فعالیتی نیازمند به ارتباط اینترنتی انجام میدهد، یک درخواست (Request) بهسمت ارائهدهندهی سرویس اینترنت یا همان ISP ارسال میشود. اپراتور اینترنت، درخواست را به سرور وبسایت موردنظر ارسال میکند. سرور نیز یک پاسخ (Response) برای شما ارسال میکند که نتیجه را شکل خواهد داد. برای نتفلیکس و دیگر سرویسهای بزرگ اینترنتی که میلیونها ساعت ویدئو را را از سرورهای خود بهسمت کاربران میفرستند، شبکهای از سرورها مورد نیاز است که در اصطلاح فنی بهنام CDN شناخته میشوند.

CDN بهبیان ساده، محتوای وبسایت اصلی را بهصورت کامل دریافت کرده و آن را در شبکهای از سرورهای خود در سرتاسر جهان پخش میکند. درتعریف ساده وقتی شما از غرب آسیا به نتفلیکس متصل میشوید، بهجای سرور اصلی شرکت در آمریکا، با نزدیکترین سرور CDN به کشور ارتباط خواهید داشت. درنهایت، استفاده از CDN، زمان بافر (زمان مورد نیاز برای ارسال درخواست و دریافت پاسخ از سرور) را بسیار کاهش میدهد. درواقع CDN ابزاری است که باعث میشود وبسایتهای بزرگ همچون گوگل، فیسبوک و یوتیوب نیز در هرنقطه از جهان با هر سرعت اینترنت، با سرعتی مناسب بارگذاری شوند.
نتفلیکس برای ارائهی خدمات از چندین شبکهی تحویل محتوا یا CDN استفاده میکرد. این شبکهها توسط غولهای بازار همچون Akamai، Level 3 و Limelight عرضه مشد. البته، افزایش کاربران، نیاز به ارائهی هرچه بهتر محتوا با هزینهی پایینتر را طلب میکرد و بههمین دلیل، نتفلیکس شبکهی خود را با نام Open Connect توسعه داد.
در بخش ارائهی محتوا، نتفلیکس بهجای تکیه بر سرورهای AWS، سرورهای خود را پیادهسازی میکند. البته در این حوزه، سرورها تنها وظیفهی ذخیرهسازی و ارائهی محتوا را دارند. شرکت برای پیادهسازی سرویسهای مذکور، با ارائهدهندگان اینترنت در مناطق مختلف جهان مذاکره میکند و سختافزاری بانام اوپن کانکت بهشکل یک جعبهی قرمز بهصورت رایگان در اختیار آنها قرار میدهد.

اپراتورهای اینترنت در نقاط مختلف، جعبههای معروف نتفلیکس را درکنار سرورها نصب میکنند. این دستگاههای اوپن کانکت، محتوای نتفلیکس را از سرورهای اصلی در آمریکا دانلود میکنند. بهعلاوه چند عدد از آنها در سرورها استفاده میشود تا محتوای مناسب هر منطقه را بسته به نیاز و علاقهی کاربران، در اولویت بالاتری دانلود کند. درنتیجه، فیلمی که طرفدار کمتری دارد با سرعت پایینتری نسبت به سریال پرطرفداری همچون Stranger Things بارگذاری خواهد شد. درنهایت، وقتی برای مشاهدهی فیلمی به نتفلیکس مراجعه میکنیم، بهجای اتصال به سرور آمریکا، به نزدیکترین دستگاه اوپن کانکت متصل خواهیم شد.